IBWR – roboty elektryczne

Prace przy urządzeniach elektroenergetycznych wykonuje się pod napięciem, w pobliżu napięcia albo przy wyłączonym napięciu, z metodami i środkami ochronnymi zapewniającymi bezpieczeństwo. Podłączanie, sprawdzanie, konserwację i naprawy instalacji i urządzeń elektrycznych na budowie wykonują wyłącznie osoby z odpowiednimi uprawnieniami. (§ 23 ust. 1–⁠2 rozp. BHP energ.; § 54 rozp. BHP bud.)

• Prace wykonują osoby upoważnione przez pracodawcę, z ważnym świadectwem kwalifikacyjnym w odpowiednim zakresie. Osoby bez uprawnień (np. pomocnicy) pracują wyłącznie pod nadzorem osoby upoważnionej. (§ 6 ust. 1–⁠2 rozp. BHP energ.; § 4 ust. 1 rozp. kwalif. energ.)
• Przed pracą przy urządzeniu odłączonym od napięcia: wyłączyć napięcie tak, aby nie mogło się pojawić; zabezpieczyć przed załączeniem; oznaczyć miejsca odłączenia; sprawdzić brak napięcia; uziemić, jeżeli wymaga tego technologia; oznaczyć strefę pracy znakami bezpieczeństwa. (§ 24, § 25 ust. 1 rozp. BHP energ.)
• Przy urządzeniach do 1 kV zewnętrzną granicę strefy pracy w pobliżu napięcia wyznacza odstęp 300 mm od nieosłoniętych części pod napięciem – nie zbliżać się na mniej żadną częścią ciała ani narzędziem, chyba że praca jest prowadzona jako praca pod napięciem na polecenie pisemne. (§ 23 ust. 3 rozp. BHP energ.)
• Na polecenie pisemne wykonuje się m.in.: prace pod napięciem (konserwacja, remont, pomiary), montaż, konserwację i pomiary w pobliżu nieosłoniętych części pod napięciem, prace przy urządzeniach uziemionych tak, że żadne uziemienie nie jest widoczne z miejsca pracy, prace w wykopach lub na wysokości oraz identyfikację i przecinanie kabli. Polecenie zawiera co najmniej: numer, osoby organizujące i wykonujące pracę, zakres i strefę pracy, warunki i środki ochronne, termin rozpoczęcia i zakończenia. Prace te wykonuje zespół (co najmniej dwie osoby) w celu asekuracji. (§ 27 ust. 1–⁠2 pkt 6–⁠9 i 16, ust. 4, § 28 ust. 2 rozp. BHP energ.)
• Sprzęt ochronny elektroizolacyjny i wskaźniki napięcia ewidencjonować i poddawać próbom w terminach z dokumentacji producenta. (§ 26 ust. 1 rozp. BHP energ.)
• Rozdzielnice budowlane zabezpieczyć przed dostępem osób nieupoważnionych i ustawić nie dalej niż 50 m od odbiorników. Przewody zasilające maszyny chronić przed uszkodzeniami mechanicznymi. Działanie wyłączników różnicowoprądowych sprawdzać przed każdym rozpoczęciem pracy. (§ 56 ust. 1–⁠2, § 57, § 59 ust. 1 rozp. BHP bud.)
• Stacjonarne urządzenia elektryczne na budowie kontrolować co najmniej raz w miesiącu, a stan i oporność izolacji – co najmniej dwa razy w roku oraz przed uruchomieniem po naprawie, po przerwie dłuższej niż miesiąc i po przemieszczeniu. Naprawy i przeglądy wpisywać do książki konserwacji urządzeń. (§ 58, § 59 ust. 3 rozp. BHP bud.)
• Przy wodnych robotach malarskich w pomieszczeniu wyłączyć instalację elektryczną i stosować zasilanie niegrożące porażeniem; przenośne lampy – o konstrukcji i zasilaniu niegrożącym porażeniem. (§ 49 ust. 3, § 45 ust. 4 rozp. BHP bud.)

Postępowanie w razie zagrożenia

• Porażenie prądem: natychmiast wyłączyć napięcie; jeżeli to niemożliwe, uwolnić poszkodowanego przedmiotem izolacyjnym, stojąc na izolowanym podłożu; wezwać pomoc (112), przy braku oddechu rozpocząć resuscytację. Każde porażenie zgłosić kierownikowi robót.
• Pożar urządzenia pod napięciem: wyłączyć zasilanie, gasić gaśnicą przeznaczoną do urządzeń pod napięciem (proszkową lub śniegową), nie używać wody; wezwać straż pożarną (112).